Burn-out bij jongeren

Omgaan met prestatiedruk & stress

Contact

De hoogte van de lat bepaal jij!

Stress en prestatiedruk


En de hoogte van de lat bepaal jij! Een bekende slogan van een opleidingsinstituut. Jij bepaald hoe ver je wilt gaan, op alle vlakken en niemand anders. Ook in het belang van het voorkomen van stress moet jij zelf de hoogte van de lat bepalen, niet te hoog, niet te laag maar precies zoals jij het wilt.


De verwachtingen zijn tegenwoorden sky high, je moet studeren, werken, sociale media bijhouden, uitgaan, sporten, muziek maken, familie en vrienden bezoeken. En daarbij moet je gelukkig zijn, aardig voor iedereen zijn, er goed uit zien en presteren. Een eindeloze lijst van moeten waarmee jou dag maar ook je hoofd gevuld wordt. We eisen het onmogelijke van onszelf. Deels wordt dit opgelegd door onze omgeving maar we doen het deels ook zelf.


Wij mensen, vergelijken ons doorlopend met een personen die samen een supermens vormen. De knappe en succesvolle zangeres, het gelukkige vriendenstel, de beste voetballer van de wereld, de grappige en succesvolle You Tuber en ga zo maar door. Sociale Media werkt daar hard aan mee, daar zie je alleen maar vrolijke, knappe en succesvolle mensen. Sterker nog je wordt overspoelt met slogans dat je je eigen succes kunt maken, dat je gelukkig kunt worden in 10 stappen, dat je miljonair kunt worden in een jaar. Allemaal onzin natuurlijk. Diep van binnen weet je dat wel maar je krijgt toch steeds het gevoel dat je niet goed genoeg bent.


De lat te hoog leggen leidt bijna altijd tot stress en een ongelukkig gevoel. Je kunt ook angstig worden en bijvoorbeeld faalangst krijgen of je niet meer onder de mensen durven te begeven. De lat te hoog leggen gaat ten kosten van je mentale gezondheid.


Omgaan met stress en burn-out


Werken aan je mentale gezondheid is niet makkelijk maar het belangrijkste is dat je een start maakt. De eerste stap zetten is lastig maar daar begint de weg naar mentaal herstel. Belangrijke schakels in het verminderen van stress en burn-out klachten en het verbeteren van je mentale gezondheid zijn: jezelf op de juiste waarde schatten en realistische doelen stellen, jezelf accepteren zoals je bent, goed luisteren naar je gevoel en je lichaam en je aandacht richten op wat echt belangrijk voor je is.


Vergelijk jezelf niet te veel met anderen


Is het realistisch om waar te maken wat jij of anderen van je verwachten? Vergelijk je jezelf niet te veel met mensen die op bepaalde vlakken

de norm overstijgen (een topsporter, een succesvolle miljonair, een acteur of artiest). Zij blinken uit op een bepaald vlak en zijn daarmee behoorlijk uniek in de wereld. Weet dat meer dan 99% van de mensen een dergelijk talent en de mogelijkheden niet heeft. Meestal presteer je op meerdere gebieden behoorlijk goed als je naar een redelijke menselijk norm zou kijken. Ook weet je je dat je op Social Media voor 95% alleen maar de leuke momenten van mensen ziet, het moment dat ze gelukkig zijn, iets moois hebben bereikt. Er zijn maar weinig mensen die hun mislukkingen tonen, het aangeven als ze in de problemen zitten of gewoon even ongelukkig zijn. Je kunt simpelweg niet altijd gelukkig zijn, vrij van stress, succesvol en op je best zijn.


Accepteer jezelf zoals je bent


Je bent wie je bent, iemand met goede en slecht eigenschappen. Uiteraard kun je aan jezelf werken maar voor 60% is wie je bent bepaald door genen en je omgeving. Dit betekend dat je voor 40% nog invloed hebt op jezelf en als je dat nodig vindt dingen kunt veranderen. Kijk vooral naar dat wat je wel kunt, waar je goed in bent, waar je plezier uit haalt en waar je betekenisvol kunt zijn. Doe dat met enig egoïsme, jij moet je er goed bij voelen, je doet het voor jezelf en niet voor de buitenwereld.


Luister wat meer naar je gevoel en lichaam


We leven te veel in ons hoofd. Onze gedachten zijn leidend voor ons leven. We piekeren over het verleden, maken ons zorgen over de toekomst en in het nu zitten we veel op ons telefoon of achter een scherm. Stress en burn-out liggen op de loer als je structureel te veel van jezelf eist en te weinig luistert naar je gevoel en de signalen die je lichaam afgeeft.

Ons hoofd krijgt weinig rust en dat helpt niet bij je mentale gezondheid. Zeker piekeren over het verleden en je zorgen maken over de toekomst draagt over het algemeen niet bij aan de rust die je nodig hebt. Minder met je hoofd en meer naar je gevoel en lichaam luisteren is een goed idee om stress te verminderen en jezelf beter te voelen.


Richt je aandacht op dat wat echt belangrijk voor jou is


Richt je aandacht op dat wat je echt belangrijk vindt, wie wil je zijn, wat wil je eventueel veranderen? Je kunt niet alle ballen in de lucht houden en je mentale gezondheid wordt niet bepaald door 60 uur werken, veel geld, vijf vakanties en de nieuwste gadgets. Mentale gezondheid wordt bepaald door dat te doen waar je blij van wordt. Vriendschappen, familie en mooie momenten en kleine successen in het leven. Het nastreven van een goede gezondheid en regelmatig een glimlach op je gezicht is voldoende. Niemand is altijd gelukkig en blij, niemand is zijn hele leven succesvol, rijk, knap en mega sportief. Je moet keuzes maken, je moet je richten op dat wat belangrijk voor jou is.


Coaching van jongeren bij stress en prestatiedruk


Vind je het lastig om zelf verandering voor elkaar te krijgen? Laat je dan coachen, een coachtraject van vier tot zes sessies is voldoende om je op weg te helpen. We gaan samen aan de slag maar jij moet het doen!


De sessies zien er ongeveer als volgt uit:

  1. Intake gesprek: wat zijn jouw verwachtingen en doelen?
  2. Je vult een digitale vragenlijst in, daarin meten we hoe je er nu voorstaat.
  3. Wat zijn jou verwachtingen van jezelf? Ofwel hoe hoog leg jij de lat?
  4. Zie je jouw goede kanten en slechte kanten? Hoe ga je daar mee om? Accepteer je jezelf zoals je bent?
  5. Luister jij naar je gevoel en je lichaam? Heb doe je dat? Welke signalen herken jij en wat doe je daarmee?
  6. Wat is echt belangrijk voor jou? Welke veranderingen wil je voor elkaar krijgen?
  7. We doen oefeningen en je krijgt toegang tot een online omgeving
  8. Je kunt tussendoor altijd contact opnemen (online) voor een korte sessie als dat nodig is
  9. Vaste prijs voor het totale traject.


Na iedere sessie bespreken we welke stappen (of stapjes) je kunt zetten om jouw doelen te bereiken. Bij het begin van de volgende sessie bespreken we welke stappen je hebt gezet en wat het jou heeft gebracht. Na iedere sessie bespreken of een vervolgsessie nodig is en welke acties je gaat doen om verandering voor elkaar te krijgen. 


Hulp van een jongerencoach


Overweeg je hulp te vragen van een jongerencoach? Neem dan vooral contact op voor het maken van een eerste kennismaking en intakegesprek (kosteloos). Bel, mail of vul het contactformulier onderaan deze pagina in.


In vier tot zes sessies ga je leren hoe jij stress, prestatiedruk en burn-out te lijf kunt gaan. Wat zou je het liefste oplossen en veranderen? Welke acties kun je doen om stress en burn-out te doorbreken? Zet de eerste stap en neem contact op.


Wat nu?

De eerste stap is het plannen van een intake. Dat kan snel en eenvoudig. Je kunt rechtstreeks een afspraak plannen of je neemt contact met mij op per mail of telefoon. Of vul het contactformulier in op deze pagina en ik neem zo spoedig mogelijk contact met je op.

 


Ik help je graag maar jij moet de eerste stap zetten. Hulp zoeken is oké.



Jongerencoach - Hilversum, Amersfoort, Utrecht of online

Better Together Coaching richt zich op het coachen van jongeren. Het start met een intake-gesprek. Het intakegesprek en de vervolggesprekken vinden plaats bij mij op de praktijk in Hilversum (e.o. Laren, Blaricum, Huizen, Loosdrecht). Het is ook mogelijk af te spreken in Amersfoort (Soest, Baarn, Bilthoven) of Utrecht (Maarssen, Breukelen, De Bilt), dan reken ik reiskosten en eventueel de huur van een ruimte (meestal zo rond de 20 euro). Het kan ook bij jou thuis maar dan moet er een rustige ruimte zijn waar wij ongestoord aan de slag kunnen. Coaching online of afwisselend online of op locatie kan ook. 

Stuur mij een bericht, ik neem zo snel mogelijk contact met je op.

Contact Us

Blogs - Better Together jongerencoach

door Better Together Coaching - Martin Plaat 19 december 2025
Waarom cijfers jongeren onder druk zetten Wat ouders en beleidsmakers moeten weten Gebaseerd op thema’s uit “Is het voor een cijfer” van Johannes Visser en actuele bevindingen uit het RIVM/Trimbos-onderzoek MMMS-2025 Wie zich verdiept in het onderwijs van vandaag, ziet steeds dezelfde vraag terugkomen in de hoofden van jongeren: Doe ik het goed genoeg? Niet “leer ik iets?” of “begrijp ik dit?”, maar: hoeveel punten levert dit op? Johannes Visser beschrijft in Is het voor een cijfer hoe de cijfercultuur diep is doorgedrongen in hoe jongeren leren, denken en zichzelf beoordelen. Cijfers zijn steeds minder een hulpmiddel en steeds vaker een maatstaf voor persoonlijke waarde. En dat heeft gevolgen – die veel verder reiken dan de lesstof. Wat Visser signaleert, sluit naadloos aan bij de bevindingen uit de Monitor Mentale gezondheid en Middelengebruik Studenten 2025 van Trimbos, RIVM en GGD GHOR. Uit dat grootschalige onderzoek blijkt dat jongeren en studenten massaal onder druk staan: 83% ervaart angst- of depressiegevoelens 53% veel stress 56% emotionele uitputting 60% eenzaamheid 25% gevoelens van levensmoeheid De rode draad die door beide verhalen loopt, is duidelijk: een prestatiedruk die structureel te hoog ligt en jongeren uitput. Hoe cijfers mentale druk opbouwen Visser laat zien hoe cijfers in het onderwijs functioneren als beoordelingssysteem dat steeds minder te maken heeft met leren en steeds meer met presteren. Dit heeft drie duidelijke effecten die we ook terugzien in de gezondheidscijfers van jongeren: Cijfers verhogen stress en faalangst Jongeren leren dat fouten maken gevaarlijk is. De angst voor een onvoldoende neemt het leerproces over. Trimbos/RIVM bevestigt dit: prestatiedruk is een van de sterkste voorspellers van stress, somberheid en slechte slaap. 3. Cijfers ondermijnen intrinsieke motivatie Wanneer het cijfer centraal staat, verdwijnt nieuwsgierigheid. Jongeren leren voor punten, niet voor ontwikkeling. Dit maakt ze vatbaarder voor uitputting, omdat leren voelt als moeten in plaats van willen. 4. Cijfers versterken sociale vergelijking Een punt lijkt objectief, maar wordt in de praktijk een statussymbool. Jongeren vergelijken zichzelf constant met anderen. Dat vergroot onzekerheid, perfectionisme en eenzaamheid. Voor studenten die later doorstromen naar hbo of wo, zijn dit precies de patronen die we terugzien in de mentale gezondheidsdata. Het begint vroeg – veel vroeger dan veel ouders of beleidsmakers denken. Waarom dit zo belangrijk is voor ouders en beleidsmakers De cijfers van Trimbos/RIVM laten zien dat mentale klachten zelden uit het niets komen. Ze bouwen zich op in een systeem dat jongeren voortdurend op waarde schat via prestaties. We zien dat leerlingen en studenten: slechter slapen door stress minder durven falen zich vaker terugtrekken meer middelen gebruiken als coping minder hulp zoeken doordat falen als persoonlijk tekort voelt Dat is niet alleen een individueel probleem, maar een systeemprobleem. En een systeemprobleem vraagt om een systeemaanpak. Wat ouders kunnen doen Ouders spelen een belangrijke rol in het doorbreken van cijferdruk. Jongeren floreren wanneer ze merken dat hun ontwikkeling, nieuwsgierigheid en inzet belangrijker zijn dan hun rapport. Praktische stappen: focus op groei, niet op de score bespreek het proces achter een opdracht benadruk dat fouten essentieel zijn voor leren wees alert op slaapproblemen, stress en terugtrekgedrag normaliseer dat niet alles op school meteen hoeft te lukken Hoe minder een jongere zichzelf als cijfer ziet, hoe meer ruimte er ontstaat voor motivatie en veerkracht. Wat beleidsmakers kunnen doen Beleid speelt een enorme rol in hoe onderwijs wordt georganiseerd en vormgegeven. De bevindingen van Visser en Trimbos/RIVM laten duidelijk zien dat er behoefte is aan: Minder focus op summatieve toetsing Geef scholen ruimte voor formatieve evaluatie, portfolio’s en gesprekken die ontwikkeling centraal zetten. 2. Meer aandacht voor welzijn Mentale gezondheid moet structureel onderdeel zijn van onderwijskwaliteit – geen extraatje. 3. Laagdrempelige preventieve ondersteuning Scholen en opleidingen hebben baat bij toegankelijke mentorgesprekken, welzijnsteams en veerkrachtprogramma’s. 4. Duidelijke kaders tegen prestatiedruk Voorbeelden: toetsplafonds, rustweken, minder normdruk vanuit inspectie en eindtermen. Wanneer systeemprikkels veranderen, verandert de mentale belasting van leerlingen en studenten mee. Dit raakt een generatie. We kunnen het samen keren De combinatie van inzichten uit Is het voor een cijfer en het MMMS-2025 onderzoek toont een duidelijke boodschap: het huidige puntensysteem legt een fundament voor stress, onzekerheid en uitputting die we later terugzien in het studentenleven. Door jongeren anders te beoordelen, anders te ondersteunen en anders naar prestaties te kijken, ontstaat ruimte voor gezonde ontwikkeling – in plaats van mentale overbelasting. De cijfers zijn zorgwekkend. De oplossingen zijn haalbaar. Het begint met andere keuzes, thuis én in beleid.
Jongeren mentale gezondheid. Wel of geen mentale gezondheid crisis onder Nederlandse jongeren?
door Better Together Coaching - Martin Plaat 6 december 2025
De afgelopen jaren buitelen de koppen over elkaar heen: “Geen sprake van mentale crisis onder jongeren” tegenover “Jongeren massaal uit balans”.
door Better Together Coaching - Martin Plaat 23 november 2025
83% van de studenten ervaart angst of depressie – en een kwart voelt zich levensmoe blijkt uit de Monitor Mentale gezondheid en Middelengebruik Studenten
Lees verder