Stoïcijnse principes voor jouw mentale gezondheid
Hoe je met kleine stappen meer rust, verbinding en veerkracht kunt ervaren. Iedereen kent het gevoel wel: stress om deadlines, eenzaamheid als je je niet echt begrepen voelt, of sombere gedachten die in rondjes blijven draaien. Het kan soms voelen alsof je gevangen zit in een cirkel waar je niet uitkomt.
Maar er is goed nieuws: je kunt leren om op een andere manier met die gevoelens en gedachten om te gaan. Oud-Griekse filosofen – de Stoïcijnen – en oud topsporter Mark Tuitert (in zijn boek Drive) laten zien hoe je met een stoïcijnse mindset sterker en vrijer in het leven kunt staan. Afgelopen week luisterde ik zijn boek Drive voor de tweede keer. Deze keer meer vanuit de gedachte hoe je stoïcijnse principes kunt toepassen bij coaching van jongeren. Ik ontdekte dat er veel raakvlakken zijn tussen de stoïcijnse principes en bijvoorbeeld Acceptance & Commitment Therapy. Een therapievorm die ik vaak gebruik bij het jongerencoaching.
Hier lees je hoe je die principes zélf praktisch kunt toepassen, in je studie, werk, relaties en dagelijks leven zodat je sterker in het leven staat.
1. Accepteer wat je niet kunt veranderen
Soms is het leven oneerlijk of loopt het totaal anders dan je hoopte. Als je blijft vechten tegen wat je niet in de hand hebt, maak je jezelf alleen maar moe.
Praktisch toepassen:
- Merk op waar je energie verspilt door te piekeren over dingen buiten je invloed.
- Vraag jezelf: Wat ligt wél binnen mijn controle?
- Focus je actie daarop.
👉 Dit helpt je stress te verminderen en geeft meer rust.
2. Minder oordelen, meer begrijpen
We zijn snel met oordelen: over onszelf (“ik ben niet goed genoeg”), of over anderen. Dat versterkt gevoelens van eenzaamheid of frustratie.
Praktisch toepassen:
- Vervang oordelen door nieuwsgierigheid.
- Vraag eens: Wat zit er achter dit gevoel? of Wat zou de ander bewegen?
- Schrijf je gedachten op en kijk er later met wat afstand naar.
👉 Je merkt dat je minder verstrikt raakt in negatieve gedachten.
3. Focus op inzet, niet op winnen
Veel stress komt doordat we onze waarde koppelen aan resultaten: cijfers, likes, prestaties. Maar je hebt de uitkomst vaak niet in de hand – wél je inzet.
Praktisch toepassen:
- Zet een kleine, haalbare actie neer in plaats van te wachten op perfectie.
- Beloon jezelf voor wat je gedaan hebt, niet voor de uitkomst.
👉 Dit maakt je milder voor jezelf en verlaagt prestatiedruk.
4. Zoek verbinding
De Stoïcijnen zagen het leven als een teamspel: we horen bij elkaar. Als je je eenzaam voelt, helpt het om juist verbinding te maken – ook als dat spannend is.
Praktisch toepassen:
- Stuur iemand een berichtje, ook al voelt het onhandig.
- Vraag een vriend(in): Hoe gaat het écht met je?
- Bied hulp aan iemand anders, hoe klein ook.
👉 Verbinding ontstaat niet vanzelf, maar door kleine acties.
5. Zie tegenslag als richtingaanwijzer
Iedereen krijgt te maken met pijn, falen of verlies. Stoïcijnen zeggen: gebruik die ervaringen als brandstof om te groeien.
Praktisch toepassen:
- Vraag jezelf: Wat leer ik hiervan?
- Zoek een kleine stap die je sterker maakt na tegenslag.
👉 Zo doorbreek je cirkels van somberheid en ontwikkel je veerkracht.
6. Maak het leven waardevoller door de tijd te zien als kostbaar
Herinner jezelf eraan dat het leven eindig is – niet om je bang te maken, maar om intenser te leven.
Praktisch toepassen:
- Doe dagelijks iets waar je écht waarde aan hecht.
- Laat minder belangrijke dingen los (scrollen, vergelijken, uitstellen).
👉 Hierdoor voelt je leven betekenisvoller en lichter.
7. Daden zeggen meer dan woorden
Praten en denken is waardevol, maar pas je keuzes en daden veranderen je leven.
Praktisch toepassen:
- Zet je telefoon weg en onderneem iets concreets: ga wandelen, bel iemand, maak dat ene klusje af.
- Kies vandaag één actie die past bij wie jij wilt zijn.
👉 Kleine daden stapelen zich op tot grote verandering.
Waarom werkt dit?
Omdat je hiermee:
- Uit je hoofd komt en in actie (minder piekeren, meer doen).
- Verbinding zoekt in plaats van afzondering (minder eenzaam).
- Je aandacht richt op waarden en inzet (meer rust, minder stress).
Stoïcisme leert je dat je niet alles kunt controleren, maar wél hoe je reageert. En juist dat geeft vrijheid en kracht.
Slotgedachte
Mentale gezondheid is geen eindpunt maar een proces. Door stoïcijnse principes in kleine dagelijkse dingen toe te passen, doorbreek je negatieve cirkels en bouw je stukje bij beetje een steviger fundament.
Of zoals Mark Tuitert het zegt: “Het gaat er niet om dat je wint, maar dat je trouw blijft aan je waarden en inzet.”
En natuurlijk een lees (of luister) tip -
Drive van Mark Tuitert
Blogs - meest populair
